Không đăng ký kết hôn nhưng có con chung, rất khó đòi lại tiền đã chuyển cho vay

Hiện nay trong thực tế có khá nhiều vụ kiện đòi tài sản vay giữa 2 người từng sống chung với nhau như vợ chồng và có con chung khi không còn tình cảm. Điểm chung của những vụ án này là người đòi tiền rất khó đòi lại được tiền khi chuyển cho người kia vay nếu không chứng minh được mục đích chuyển tiền là để cho vay, cho mượn.

Tôi lấy ví dụ về 1 tình huống:

Ông Bình và bà Phương là vợ chồng sống chung thực tế không có đăng ký kết hôn, ông Bình và bà Phương đã có với nhau 02 người con chung tên Phước, sinh năm 2005 và Lộc, sinh năm 2006. Trước đây bà Phương sống với ông Bình tại Thành phố Hồ Chí Minh, đến năm 2018 giữa ông Bình, bà Phương xảy ra mâu thuẫn nên bà Phương đã dẫn 02 người con về tỉnh Vĩnh Long sinh sống cho đến nay. Từ trước tới nay ông Bình cho bà Phương vay tổng cộng 11 tỷ, ông Bình chuyển khoản vào tài khoản của bà Phương; bà Phương đã chuyển trả vào tài khoản của ông Bình 6 tỷ, khi chuyển tiền cả 2 đều không ghi nội dung chuyển. Nay ông Bình khởi kiện bà Phương để đòi số tiền 5 tỷ đồng bà Phương còn nợ.

Trong tình huống này, đa số Thẩm phán sẽ có quan điểm rằng:

– 2 con chung do bà Phương là người trực tiếp lo lắng chăm nom và nuôi dưỡng, bà Phương đã vất vả nuôi hai con trưởng thành trong khoảng thời gian dài với chi phí rất nhiều; ông Bình không trực tiếp nuôi con cũng như cấp dưỡng. Chính vì vậy số tiền trên được bà Phương sử dụng vào việc nuôi dưỡng và lo cho hai con ăn học.

– Ngoài ra, do 2 người con là Phước và Lộc được bà Phương nuôi dưỡng nên rất có khả năng sẽ có lời khai thể hiện việc ông Bình có hứa sẽ tạo lập tương lai sự nghiệp cho hai con và việc ông Bình chuyển tiền cho bà Phương là để thực hiện lời hứa với 2 con; đồng thời không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của ông Bình đối với bà Phương.

– Điều quan trọng nhất để ông Bình có thể đòi lại số tiền là phải chứng minh được yêu cầu khởi kiện của mình, tức chứng minh được mục đích số tiền đã chuyển là cho bà Phương vay. Tuy nhiên khi ông Bình chuyển khoản vào tài khoản của bà Phương thì không có nội dung cho cho bà Phương vay.

Khi đã có quan điểm trên thì thẩm phán sẽ căn cứ Điều 457 Bộ luật dân sự năm 2015:

“Hợp đồng tặng cho tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên tặng cho giao tài sản của mình và chuyển quyền sở hữu cho bên được tặng cho mà không yêu cầu đền bù, bên được tặng cho đồng ý nhận.”

Mà không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Bình.

Lưu ý

Không phải mọi trường hợp cho người sống chung với nhau như vợ chồng và có con chung vay tiền qua hình thức chuyển khoản nhưng không ghi nội dung là không thể đòi lại.

Nếu cũng trong tình huống này, khi ông Bình chuyển khoản cho bà Phương vay có ghi rõ nội dung chuyển tiền cho bà Phương vay thì ông Bình có thể đòi lại được. Khi đó Tòa án sẽ căn cứ Điều 166 Bộ luật dân sự năm 2015 về Quyền đòi lại tài sản:

“ 1. Chủ sở hữu, chủ thể có quyền khác đối với tài sản có quyền đòi lại tài sản từ người chiếm hữu, người sử dụng tài sản, người được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật.

2. Chủ sở hữu không có quyền đòi lại tài sản từ sự chiếm hữu của chủ thể đang có quyền khác đối với tài sản đó.”

Để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Bình.